วัดหยินจูซาน

วัดหยินจูซาน หรือที่รู้จักกันในชื่อ "เซียวซีเทียน" ตั้งอยู่ที่ความสูง 450 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล สถานที่แห่งนี้ไม่เพียงแต่เป็นจุดกำเนิดของการแกะสลักพระสูตรหินของฝางซานเท่านั้น แต่ยังเป็นสถานที่ค้นพบพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้าอีกด้วย หินพระสูตรจำนวน 4,196 ชิ้นจากสมัยสุยและถังถือเป็นสมบัติล้ำค่าของชาติ โดยมีโบราณสถานสำคัญมากมาย เช่น ถ้ำเล่อยินและเจดีย์ของเจ้าหญิงจินเซียน ซึ่งล้วนมีคุณค่าอันสูงยิ่ง ตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์ การแกะสลักพระสูตรหินเริ่มขึ้นในปีที่ 12 แห่งรัชสมัยต้าเย่ของราชวงศ์สุย (ค.ศ. 605) โดยพระสงฆ์จิงหว่านได้เริ่มแกะสลักพระสูตรลงบนหินเพื่อธำรงพระธรรม การงานอันยิ่งใหญ่นี้ดำเนินต่อเนื่องผ่าน 6 ราชวงศ์ ได้แก่ สุย ถัง เหลียว จิน หยวน และหมิง เป็นเวลายาวนานถึง 1,039 ปี มีการแกะสลักพระสูตรพุทธจำนวน 1,122 คัมภีร์ 3,572 เล่ม บนแผ่นหิน 14,278 แผ่น ซึ่งถูกเก็บรักษาในถ้ำเก็บพระสูตร 9 แห่งที่วัดหยินจูซานและในห้องใต้ดินของวัดยฺหวินจู ความยิ่งใหญ่ทั้งในด้านขนาดและระยะเวลาของโครงการนี้เป็นปรากฏการณ์ที่หาได้ยากในประวัติศาสตร์วัฒนธรรมโลก เทียบได้กับกำแพงเมืองจีนและคลองใหญ่ปักกิ่ง-หางโจว ถือเป็นมรดกทางวัฒนธรรมอันล้ำค่าหายากของโลก